Co to jest upadłość konsumencka? Jak ogłosić upadłość konsumencką, wniosek?

Upadłość konsumencka jest postępowaniem dla niewypłacalnych osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej. Służy rozliczeniu zobowiązań według Prawa upadłościowego i może prowadzić do oddłużenia na warunkach określonych w ustawie. Samo ogłoszenie upadłości nie umarza wszystkich długów.

Aktualizacja treści: 4 października 2026 r.

Kto może złożyć wniosek o upadłość konsumencką?

Podstawą jest niewypłacalność: utrata zdolności do wykonywania wymagalnych zobowiązań pieniężnych. Ustawa wprowadza domniemanie takiego stanu, jeśli opóźnienie w wykonaniu tych zobowiązań przekracza trzy miesiące. To domniemanie nie zastępuje oceny całej sytuacji dłużnika.

Znaczenie ma także status osoby prowadzącej lub nieprowadzącej działalności gospodarczej. Brak majątku nie wyklucza postępowania konsumenckiego wszczynanego na wniosek dłużnika. Więcej: upadłość konsumencka bez majątku.

Czy przyczyny niewypłacalności mają znaczenie?

Trzeba odróżnić ogłoszenie upadłości od późniejszego oddłużenia. Umyślność lub rażące niedbalstwo nie stanowią same w sobie ogólnej przeszkody do ogłoszenia upadłości na wniosek konsumenta, ale mogą skutkować dłuższym planem spłaty.

Celowe doprowadzenie do niewypłacalności lub istotne zwiększenie jej stopnia, a także wcześniejsze umorzenie zobowiązań w okresie wskazanym ustawą, mogą prowadzić do odmowy oddłużenia. Prawo przewiduje wyjątki związane ze względami słuszności lub humanitarnymi. Rzetelny opis przyczyn zadłużenia jest więc istotny.

Jak przygotować wniosek?

Należy zebrać dane wymagane przez ustawę, w tym informacje o majątku, wierzycielach i zobowiązaniach, przychodach, kosztach utrzymania oraz okolicznościach uzasadniających wniosek. Potrzebne są prawdziwe, kompletne dane oraz dokumenty potwierdzające sytuację dłużnika.

• Ustal wierzycieli, kwoty i terminy płatności.
• Przedstaw majątek i jego szacunkową wartość.
• Udokumentuj dochody oraz konieczne wydatki.
• Opisz przyczyny niewypłacalności i wymagane czynności dotyczące majątku.

Wniosek składa się do właściwego sądu upadłościowego w trybie przewidzianym dla danej sprawy. Sprawdź pomoc przy sporządzeniu i złożeniu wniosku i koszty upadłości konsumenckiej.

Co dzieje się po ogłoszeniu upadłości?

Syndyk ustala sytuację majątkową i zobowiązania, zarządza masą upadłości oraz prowadzi jej likwidację, jeśli istnieje majątek podlegający sprzedaży. Nie wszystkie rzeczy i dochody wchodzą do masy: zastosowanie mają ustawowe wyłączenia. Dłużnik musi współpracować z syndykiem i udzielać wyjaśnień.

Sprawdź obowiązki osoby upadłej oraz wpływ ogłoszenia upadłości na egzekucję komorniczą.

Jak może zakończyć się oddłużenie?

Sąd może ustalić plan spłaty wierzycieli, umorzyć zobowiązania bez planu przy trwałej niezdolności do jakichkolwiek spłat albo zastosować umorzenie warunkowe, jeśli niezdolność nie jest trwała. Możliwa jest również odmowa oddłużenia w przypadkach przewidzianych ustawą.

Zasadniczy okres planu nie przekracza 36 miesięcy, a w ustawowo określonych przypadkach umyślności lub rażącego niedbalstwa wynosi od 36 do 84 miesięcy. Umorzenie nie obejmuje wszystkich rodzajów długów — wyłączone są m.in. alimenty. Przeczytaj jak ustala się plan spłaty i od czego zależy czas postępowania.

Podstawa prawna

Prawo upadłościowe — aktualny tekst ujednolicony w ELI, art. 11, 62–63, 491¹–491², 491^14a–491¹⁶ i 491²¹.

Pomoc w Twojej sprawie

Analiza stanu zadłużenia przed wnioskiem obejmuje analizę dokumentów i sytuacji dłużnika. Skontaktuj się z kancelarią, aby ustalić zakres pomocy. Więcej informacji: adwokat Michał Hajduk i kancelaria.